Việc tự ý trộn các loại mỡ bôi trơn khác nhau khi bảo dưỡng hộp số robot là một trong những sai lầm nguy hiểm thường gặp ở nhiều nhà xưởng. Robot công nghiệp vốn sử dụng các dòng mỡ đặc chủng chịu tải cao, việc pha trộn bừa bãi sẽ phá vỡ cấu trúc hóa học, gây tách lớp, rò rỉ dầu qua seal hoặc thậm chí làm mất sạch khả năng bôi trơn.
Bài viết sau đây của Thietbirobot sẽ chỉ rõ các tác hại ngầm khi trộn mỡ và hướng dẫn quy trình thay mỡ chuẩn kỹ thuật để bảo vệ an toàn cho cánh tay robot của bạn.
1. Có nên trộn các loại mỡ bôi trơn với nhau không?
Câu trả lời từ các chuyên gia, kỹ thuật viên là: tuyệt đối KHÔNG
Trong môi trường sản xuất, các khớp trục của robot công nghiệp phải hoạt động với tần suất cao, đảo chiều liên tục và chịu lực tác động từ mô-men xoắn cực lớn. Để đáp ứng điều kiện khắc nghiệt này, các hãng sản xuất đều chỉ định các mã mỡ đặc chủng riêng cho từng loại robot.
Nhiều kỹ thuật viên do thiếu kinh nghiệm thường tiến hành trộn các loại mỡ bôi trơn lại với nhau vì nghĩ đơn giản “mỡ nào mà chẳng là mỡ“, chỉ cần bơm đầy cho robot là chạy êm ngay được.
Về bản chất kỹ thuật, mỗi sản phẩm được cấu tạo từ ba thành phần: dầu gốc, hệ phụ gia và chất làm đặc. Việc tùy tiện trộn các loại mỡ bôi trơn khác mã với nhau dù chúng có cùng màu sắc thì cũng sẽ vô tình phá vỡ cấu trúc liên kết hóa học ổn định ban đầu.
Do đó, việc trộn các loại mỡ bôi trơn bừa bãi không những không giúp robot chạy tốt hơn mà còn biến thành một “hợp chất lỗi” phá hoại các chi tiết cơ khí chính xác bên trong.

2. Các triệu chứng nguy hại khi trộn các loại mỡ bôi trơn không tương thích trên robot
Hậu quả của việc pha trộn các loại mỡ bôi trơn không tương thích thường không xuất hiện ngay lập tức mà nó sẽ gặm nhấm thiết bị một cách âm thầm, cho đến khi robot báo lỗi hệ thống và dừng hoạt động đột ngột thì lúc đó quy trình khắc phục sẽ trở nên cực kỳ khó khăn cho doanh nghiệp:
- Hiện tượng phân lớp hóa học và rò rỉ dầu qua seal: Dưới tác động của nhiệt độ sinh ra khi robot vận hành, hành động trộn các loại mỡ bôi trơn khác so với loại mỡ gốc ban đầu sẽ bẻ gãy liên kết của chúng. Chất làm đặc bị mất chức năng giữ dầu, khiến dầu gốc bị tách lớp và chảy lỏng như nước.
- Xung đột phụ gia dẫn đến bào mòn hộp số giảm tốc: Mỗi loại mỡ sẽ có một hệ thống phụ gia chịu cực áp (EP) riêng. Khi bạn vô tình trộn các loại mỡ bôi trơn khác nhau, các hóa chất này có thể xảy ra phản ứng triệt để lẫn nhau. Hộp số giảm tốc của robot lúc này sẽ mất đi lớp màng bảo vệ, các bánh răng sẽ ma sát trực tiếp vào nhau, gây cào xước, gỉ sét vì hậu quả của việc trộn mỡ thiếu khoa học.
- Biến đổi độ đặc (Tính nhất quán) của mỡ: Sự bất tương thích khi trộn các loại mỡ bôi trơn có thể khiến hỗn hợp mới bị hóa cứng trơ trọi hoặc nhũn loãng ra hoàn toàn. Nếu mỡ bị đông cứng do phản ứng hóa học từ việc trộn mỡ, chúng không thể len lỏi vào các khe hở bạc đạn để bôi trơn, làm tăng ma sát nội và khiến robot liên tục báo lỗi quá dòng motor.

3. Nghiên cứu thực tế từ NSK và tiêu chuẩn ASTM D6185
Để chứng minh cho việc không nên tùy tiện trộn các loại mỡ bôi trơn lại với nhau, NSK Corporation, một nhà sản xuất vòng bi nổi tiếng, đã tiến hành một nghiên cứu về khả năng tương thích của 10 loại mỡ bôi trơn có chứa các chất làm đặc mỡ khác nhau theo tỷ lệ nghiêm ngặt.
Sau khi trộn và đo độ xuyên kim (độ thâm nhập) ở nhiệt độ phòng và lưu trữ ở nhiệt độ cao (250°F), cuộc nghiên cứu thu được kết quả đáng mong đợi.
Kết luận từ NSK: Các dòng sản phẩm trên thị trường dễ xung đột khi xảy ra hiện tượng trộn các loại mỡ bôi trơn có gốc khác nhau. Các chất không tương thích nhất là phức hợp nhôm, phức hợp canxi, đất sét và mỡ bôi trơn làm đặc polyurea.
Để một quy trình phối trộn các loại mỡ bôi trơn được coi là an toàn và tương thích kỹ thuật, hỗn hợp sau khi pha bắt buộc phải đáp ứng 3 điều kiện khắt khe của tiêu chuẩn quốc tế ASTM D6185:
- Điểm nhỏ giọt: Điểm nhỏ giọt của hỗn hợp sau khi thực hiện việc trộn các loại mỡ bôi trơn không được thấp hơn đáng kể so với điểm nhỏ giọt của từng loại mỡ thành phần.
- Sự ổn định cơ học: Độ ổn định và khả năng chịu tải của hỗn hợp mỡ sau khi trộn phải nằm trong khoảng cho phép của hai sản phẩm ban đầu.
- Duy trì tính nhất quán ở nhiệt độ cao: Hỗn hợp mỡ không được phép biến đổi độ đặc một cách tiêu cực sau khi lưu trữ ở nhiệt độ cao.
4. Quy trình thay mỡ đúng kỹ thuật cho robot
Cách tốt nhất để bảo vệ robot là tuyệt đối không tạo ra cơ hội cho việc trộn các loại mỡ bôi trơn diễn ra bên trong khoang máy. Khi tiến hành bảo dưỡng định kỳ hoặc thay đổi nhà cung cấp mỡ, kỹ thuật viên nhà xưởng cần tuân thủ quy trình xả nạp tiêu chuẩn sau đây:
- Nguyên tắc ” xả sạch mới nạp”: Trước khi bơm mỡ mới, kỹ thuật viên bắt buộc phải tháo toàn bộ các ốc xả mỡ (Drain Plug). Tuyệt đối không bơm nhồi mỡ mới vào khi khoang chứa chưa được giải phóng. Điều này giúp cánh tay robot của doanh nghiệp tránh được tình trạng trộn các loại mỡ bôi trơn cũ và mới lại với nhau.
- Vận hành chạy không tải để ép mỡ tồn dư: Tiến hành cho các trục robot di chuyển lặp đi lặp lại ở tốc độ thấp (<10%). Hành động này lợi dụng chuyển động cơ khí để ép toàn bộ lượng mỡ cũ ra bên ngoài, giúp ngăn ngừa triệt để rủi ro trộn mỡ tồn dư trong các khe hẹp của hộp số.
- Bơm mỡ đúng định lượng và áp suất: Sử dụng súng bơm mỡ chuyên dụng có đồng hồ đo lưu lượng để kiểm soát tốt quá trình bơm, đảm bảo lượng mỡ mới lấp đầy khoang mà không bị hiện tượng trộn các loại mỡ bôi trơn với tạp chất hay mỡ cũ còn sót lại.

5. Nơi cung cấp dầu mỡ và dịch vụ bảo dưỡng robot chuyên nghiệp
Nếu doanh nghiệp của bạn đang tìm kiếm một giải pháp bảo dưỡng hệ thống tự động hóa an toàn, thiết bị robot chính là người bạn đáng tin cậy đồng hành cùng doanh nghiệp của bạn.
Chúng tôi chuyên nhập khẩu và phân phối các dòng mỡ đặc chủng, chính hãng, chất lượng cao như Vigo Grease RE0, Molywhite RE No.0 (chuyên dụng cho robot FANUC, Yaskawa, KUKA). Toàn bộ sản phẩm đều có đầy đủ chứng chỉ về chất lượng.
Kết luận
Tự ý trộn các loại mỡ bôi trơn bừa bãi chính là con đường ngắn nhất dẫn đến việc phá hủy hệ thống hộp số giảm tốc đắt giá của robot công nghiệp. Để duy trì hiệu suất vận hành và kéo dài tuổi thọ cho thiết bị, hãy luôn tuân thủ nghiêm ngặt chỉ định mã mỡ từ nhà sản xuất và thực hiện quy trình thay mỡ sạch sẽ, tránh xa các rủi ro khi trộn mỡ thiếu kiểm soát.
Thiết bị robot là kênh phân phối trực tuyến các bộ phận, thiết bị robot mới hoặc đã qua sử dụng, dầu mỡ robot và các linh kiện cơ khí. Tại đây, chúng tôi tự hào cung cấp khối lượng lớn vật tư từ các thương hiệu và nhà cung cấp lớn, bao gồm: FANUC, ABB, Kuka, Yaskawa, Mitsubishi, Staubli, Hyundai, CKD, v.v.
Liên hệ ngay để được Thiết bị robot tư vấn trực tiếp:
Đường dây nóng: 091 9225 197
Địa chỉ: 97/2 Kha Vạn Cân, phường Hiệp Bình, TP.HCM
=============
Facebook: Thiết bị robot chính hãng.

